Wat er momenteel in Iran gebeurt, beroert ook in Lommel de gemoederen. Zeker bij Ali en Nila, die hun land in 2022 ontvluchtten. Mede dankzij volleybalclub Lovoc bouwden ze hier een nieuw leven op.
Het leven lachte Ali en Nila (beiden 26) toe. Ze woonden samen in Ilam, in het westen van Iran. Ali volleybalde er in het nationale jeugdteam en stond op het punt zijn bachelor IT-ingenieur te behalen. Nila studeerde af als laborant en werkte in een ziekenhuis.
Van droom naar vlucht
“We waren net getrouwd en droomden van een huis en een job in hoofdstad Teheran”, vertelt Ali. “Maar een vreedzame betoging zette ons leven op zijn kop. We kwamen op straat nadat een studente van onze leeftijd was omgekomen bij een arrestatie omdat ze geen hoofddoek droeg. De politie verloor de controle en opende het vuur op de massa. Mijn beste vriend stierf voor mijn ogen. Ze wilden mij arresteren, maar ik kon ontkomen. Meteen besefte ik dat ze me zouden opsporen en dat we in Iran dus niet langer veilig waren. Ik dook eerst onder bij mijn tante en de volgende dag vluchtte ik met Nila naar de grens met Turkije. Zonder afscheid te kunnen nemen van onze familie en vrienden, met enkel een rugzak met wat kleren en spullen.”
De volleybalvrienden accepteerden ons en hielpen ons te integreren en de mensen en de cultuur te leren kennen.
Wat volgde was een tocht van 2,5 maand richting België. “Met ons spaargeld betaalden we smokkelaars voor transport en valse identiteitskaarten”, zegt Nila. “We reisden met vliegtuig, boot en bus, maar vooral te voet, van politiekantoren naar tankstations en vluchtelingenkampen door heel Europa: Hongarije, Servië, Bosnië, Kroatië, Slovenië, Italië, Zwitserland, Frankrijk... We waren nog niet zo lang getrouwd, maar we hadden onze huwelijksreis wel anders voorgesteld (lacht).”
“Het plan was om vanuit Calais naar mijn tante in Engeland te gaan. Omdat we daar familie hadden wonen en we beiden vloeiend Engels praten, zou dat onze integratie vergemakkelijken. Maar de oversteek naar Engeland bleek onmogelijk, dus vroegen we uiteindelijk asiel aan in Brussel”, gaat Nila verder. “Het maakte eigenlijk ook niet uit, we wilden gewoon naar een veilige plek waar we konden blijven. Op dat moment hadden we nog welgeteld 5 euro. Na een verblijf in het Klein Kasteeltje werden we in februari 2023 overgeplaatst naar asielcentrum Parelstrand in Lommel. Ik herinner me nog dat we er ’s avonds helemaal uitgeregend aankwamen. We kregen een onderkomen in een caravan, samen met andere gezinnen.”
Een nieuwe thuis in Lommel
Ali en Nila dachten op dat moment niet dat Lommel hun eindbestemming zou worden. Ali: “We dachten op termijn – als we het nodige geld gespaard hadden – aan beter werk te kunnen geraken en dichter bij landgenoten te wonen in grote steden als Gent of Antwerpen. Maar ons leven hier veranderde toen ik een advertentie van volleybalclub Lovoc zag. Via Instagram nam ik contact op en kort daarna zat ik in de kantine met Helga en haar man Rik. Ik werd er speler en coach, het begin van vele hechte vriendschappen. De volleybalvrienden accepteerden ons en hielpen ons te integreren en de mensen en de cultuur te leren kennen. Lovoc is familie voor ons. Helga en Rik beschouwen we als onze ouders.”
Intussen huren Ali en Nila een huis vlakbij het Centrum. Nila: “Door de taal te leren, vonden we makkelijker werk. Ik startte als poetsvrouw en volg nu een opleiding tot kwaliteitsmedewerker in het laboratorium van Ciner Glass. Ali begon als automecanicien en groeide daarna bij IPL door van een job in de productie tot IT-specialist. We blijven intussen bijleren: ik volg Nederlandse lessen aan de KU Leuven en Ali studeert datawetenschappen in Genk.”
De stem van wie achterbleef
Ali en Nila volgen de situatie in Iran op de voet, zeker na de recente protesten tegen de overheid. “De repressie was ongezien: in januari werden in twee dagen tijd meer dan 40.000 mensen gedood – dat komt overeen met de hele bevolking van Lommel – en 300.000 gearresteerd. Vanuit België willen wij de stem zijn van wie achterbleef of omkwam. We proberen intussen zoveel mogelijk normaal te leven – of beter gezegd overleven – na alles wat we meegemaakt hebben.”
“Voor ons is het duidelijk: het dictatoriale regime moet weg. In de 6e eeuw voor Christus werd in onze contreien de Cyrus-cilinder opgesteld, dat wordt aanzien als de allereerste verklaring van de rechten van de mens. Het is schrijnend dat uitgerekend in ons land er momenteel geen vrijheid van meningsuiting meer mogelijk is. We hopen dus dat Iran snel weer vrij is. Dan wil ik meehelpen om ons land opnieuw op te bouwen”, zegt Ali.
Wereldbeker
Op 21 juni spelen België en Iran tegen elkaar op de wereldbeker voetbal. “Ik kijk ernaar uit om de wedstrijd samen met mijn Lommelse vrienden te kijken in café De Kroon. Maar stiekem hoop ik natuurlijk dat Iran tegen dan bevrijd is. Dan nodig ik hen graag uit om daar samen naar de wedstrijd te kijken en ons prachtige land te ontdekken.”