Dak- en thuisloosheid is ook in Lommel een realiteit, al zie je ze niet altijd. De telling in oktober 2025 bracht dat in beeld: 425 mensen in Noord-Limburg, van wie 94 in Lommel. Straathoekwerker Jessy Van Gemert werkte mee aan de telling en legt uit wat die cijfers betekenen.
Wat zeggen de cijfers over Lommel?
“Dat het probleem groter is dan veel mensen denken. De cijfers zijn verdubbeld tegenover 2020. Maar daar hoort nuance bij: er is heel goed geteld. Verschillende organisaties hebben samengewerkt en daardoor krijg je mensen beter op de radar. Dat is net positief: zo krijg je een realistischer beeld.”
Wat is het belang van de telling?
“Dat deze mensen zichtbaar worden. Dak- en thuisloosheid speelt zich af over gemeentegrenzen heen. Mensen slapen de ene nacht hier, de andere nacht ergens anders. Daarom is die samenwerking in Noord-Limburg zo belangrijk. Zo vangen we sneller signalen op en verdwijnen mensen minder snel van de radar.”
Wat moeten Lommelaars vooral begrijpen?
“Dat dak- en thuisloosheid geen fenomeen meer is van grote steden. Ook in Lommel zien we het steeds vaker. En het heeft veel gezichten. Het gaat niet alleen over mensen op straat, maar ook over mensen die tijdelijk bij vrienden of familie verblijven, jongeren die bankslapen of mensen die hun woning dreigen te verliezen.”
Het is zeker niet alleen de man op een bankje. Het kan echt iedereen zijn.
Over wie hebben we het concreet in Lommel?
“Over een heel diverse groep. Het is zeker niet alleen de man op een bankje. Het kan echt iedereen zijn. Een opvallende groep zijn alleenstaande vrouwen, met en zonder kinderen. Dat is een heel kwetsbare groep. Door een verlies van inkomen, een breuk of oplopende kosten komen ze stilaan in de problemen. Daarnaast zien we meer en meer jongeren en we vermoeden zelfs dat die groep in werkelijkheid groter is dan de telling toont.”
Wat valt op bij die jongeren?
“Vroeger dachten we vooral aan jongvolwassenen tussen 20 en 25 jaar. Nu zien we ook jongeren onder de 18 die niet meer thuis kunnen wonen. Ze verblijven vaak tijdelijk bij vrienden of familie en blijven daardoor minder zichtbaar. Tegelijk wordt het voor hen steeds moeilijker om iets betaalbaars te vinden op de woningmarkt.”
Wat betekent jouw werk daarin?
“Als straathoekwerker probeer ik vooral contact te maken en te luisteren. Niet meteen invullen wat iemand nodig heeft, maar eerst die persoon leren kennen. We kijken heel praktisch: hoe zorgen we dat basisrechten en basisbehoeften opnieuw gewaarborgd worden? Denk aan eten, zich kunnen wassen, een gsm opladen, ergens even kunnen opwarmen.”
Is dat waar het mee begint?
“Ja. En vooral met verbinding. Dakloosheid is vaak ook eenzaamheid. Het gewone contact met andere mensen valt weg. Mensen voelen zich onzichtbaar.
Schaamte speelt een grote rol, zeker in kleinere gemeenten. Mensen proberen het eerst zelf op te lossen.
Wat bedoel je daarmee?
“Ik sprak ooit iemand aan die aan het bedelen was. Het was vier uur in de namiddag en die persoon zei: ‘Jij bent vandaag de eerste die mij echt in de ogen kijkt.’ Dat is heel confronterend. Mensen zijn niet alleen op zoek naar hulp, maar ook naar verbinding.”
Wat kan een Lommelaar daarin betekenen?
“Veel, eigenlijk. Niet wegkijken is al een begin. Iemand begroeten, een babbeltje slaan, echt contact maken. Dat maakt een wereld van verschil. Het belangrijkste is dat je de mensen ziet.”
Veel mensen willen helpen, maar weten niet goed hoe.
“Het hoeft niet groots te zijn. Begin menselijk en toon respect. Spreek iemand aan zoals je een goede buur zou aanspreken. En als je merkt dat iemand in een heel kwetsbare situatie zit, kan je dat signaleren aan het team sociale dienstverlening van Stad Lommel, het CAW of andere organisaties.”
Is een oplossing bieden de juiste reflex?
“Niet altijd. We moeten beseffen dat mensen hun eigen weg mogen bewandelen. Vaak is luisteren zonder oordeel de eerste stap. Mensen moeten hun verhaal kunnen doen, op hun tempo. Hulp kan je niet opdringen.”
Is vroeg signaleren belangrijk?
“Heel belangrijk. Hoe vroeger je mensen bereikt, hoe meer kansen er zijn om erger te voorkomen. Zeker bij financiële problemen zie je vaak dat mensen te lang wachten.”
Wat houdt mensen tegen om hulp te zoeken?
“Schaamte speelt een grote rol, zeker in kleinere gemeenten. Mensen proberen het eerst zelf op te lossen. Of ze hebben eerder hulp gezocht en voelden zich niet gehoord.”
Wat als je zelf in een moeilijke woonsituatie zit?
“Wacht niet te lang. Hoe sneller je hulp zoekt, hoe meer mogelijkheden er zijn. In Lommel kan je terecht bij het team sociale dienstverlening, het CAW of via straathoekwerk.”
Waar zie jij hoop in?
“In de sterke samenwerking die er is in Noord-Limburg. Daardoor blijven mensen minder onzichtbaar. Dossiers worden meer gedeelde zorg. En dat maakt een verschil, niet alleen voor de mensen zelf, maar ook voor hulpverleners.”
Wat wil je dat Lommelaars vooral onthouden?
“Dat het iedereen kan overkomen. En dat het begint bij iets heel eenvoudigs: elkaar zien. Zeg goeiedag. Soms is dat al het verschil."
Sociale dienstverlening Stad Lommel
011 399 799
CAW Noord-Limburg
0800 13 500