In de expo ‘DMNT: vergeet de mens zien niet’ wil de Lommelse ontwerper en onderzoeker Lieke Lenaerts bezoekers meer inzicht geven in het thema dementie. Lieke sprak met ons over haar onderzoek en hoe ze dit vertaalt naar een unieke tentoonstelling.
Kan je iets vertellen over je achtergrond als ontwerper?
“Ik studeerde Productdesign aan LUCA School of Arts in Genk. Daarna combineerde ik projecten binnen mijn eigen studio, Studio Lieke Li, met lesgeven, onder andere aan de kunstacademie in Hasselt. In 2020 startte ik een doctoraat aan LUCA over dementie en participatief ontwerpen. Vandaag combineer ik dit met mijn werk als ontwerper-onderzoeker en docent aan LUCA.”
Wat is participatief ontwerpen precies?
“Je ontwerpt samen met de mensen voor wie het product bedoeld is. Via organisaties zoals woonzorgcentra en zorgnetwerken leggen we de eerste contacten. Daarna nemen we de tijd om mensen echt te leren kennen, zodat we inzicht krijgen in hun noden en wensen. Het draait steeds om begrijpen, observeren en in dialoog gaan met de persoon voor wie je ontwerpt. Dat kan door samen dagelijkse activiteiten te doen, zoals koken, maar ook via creatieve workshops. Vanuit die ervaringen groeit het ontwerp.”
Met deze expo willen we bezoekers uitnodigen om verder te kijken dan de diagnose.
Waarom zijn deze ontwerpen zo belangrijk voor personen met dementie?
“Onderzoek toont aan dat er nog veel stigma rond dementie bestaat. Ook in de media wordt dementie vaak eenzijdig voorgesteld. In werkelijkheid wonen de meeste mensen met dementie thuis en hebben ze een actief dagelijks leven. Daarom is het belangrijk om samen met hen te ontwerpen.”
Wat heeft jou het meeste verrast of ontroerd in je onderzoek?
“De eerste keer dat ik een 45-jarige vader met jongdementie ontmoette, maakte dat een enorme indruk op mij. Jongdementie treft mensen jonger dan 65 jaar, die vaak nog heel actief zijn en kinderen hebben die nog thuis wonen of studeren. Het is een harde realiteit die een andere aanpak vraagt, maar ze bepaalde ook de richting van mijn doctoraat. Hoe kunnen we ontwerpers en studenten, zonder achtergrond in de zorg, voorbereiden op een samenwerking met personen met dementie?”
Wat mogen mensen verwachten van de expo?
“De expo is een vertaling van mijn doctoraatsonderzoek naar toegankelijke installaties, ervaringen, beelden en ontwerpen. Daarnaast toont de expo het werk van onderzoekers, ontwerpers, mensen met dementie en hun familieleden. Hierdoor ontstaat een rijke mix van perspectieven, ervaringen en expertise. Curator Manu Bloemen toont bijvoorbeeld eigen werk, geïnspireerd door zijn ervaring als mantelzorger voor zijn vader met dementie. Met deze expo willen we bezoekers uitnodigen om verder te kijken dan de diagnose.”
Expo DMNT: vergeet de mens zien niet
De expo opent op donderdag 7 mei om 19 uur. De expo loopt tot en met vrijdag 29 mei in Galerij CCDA, met gratis en vrije toegang.
Info en openingsuren op www.ccdeadelberg.be